1 - انفاق را تعریف کنید وسه مورد از فواید آن را نام ببرید.

پاسخ : بخشش قسمتی از اموال به نیازمندان در راه خدا.

فواید انفاق: 1) توزیع ثروت میان فقرا و جلوگیری از انحصار آن در دست ثروتمندان 2) فاصله طبقاتی میان ثروتمند و فقیر کمتر می‌شود. 3) بخش زیادی از گناهان و جرم‌های ناشی از فقر از جامعه ریشه کن می‌شود. 4) مردم نسبت به یکردیگر مهربان‌تر شده و احساس مسئولیت بیشتری می‌کنند. 5) آرامش و امنیت در جامعه حاکم می‌شود.

2- یک انفاق واجب و یک انفاق مستحب را نام ببرید وهریک را به صورت مختصرتوضیح دهید.

پاسخ :انفاق واجب : مثل زکات که اگر برخی از دارایی های انسان به اندازه ای معین برسد ،واجب است بخش مشخصی از آن در راه خدا انفاق شود.

انفاق مستحب: مثل قرض الحسنه به انسان های آبرومندی که نمی خواهند از دیگران صدقه بگیرند و قرض دادن موجب حفظ آبروی آنها می شود.

 3 - زکات به چه چیزهایی تعلق می گیرد؟آنها را نام ببرید.

پاسخ : به سه دسته از دارایی های انسان: «غلات» :گندم ،جو،خرما و کشکش. «دام ها»:شتر،گاو و گوسفند.  «سکه ها»: طلا و نقره.

_ 4 خمس به چه کسی پرداخت می شودودرچه راههایی هزینه می شود؟

پاسخ : به حاکم اسلامی یا مرجع تقلید پرداخت می شود تا آنها را در راه هایی مانند آشنا کردن مردم با معارف دینی،دفاع از کشورهای اسلامی، تربیت دانشمندان دینی یا تألیف و توزیع کتاب های دینی مصرف می کند.

  سؤالات متن درس

ـ یکی از راه کارهای دین اسلام برای نجات از فقر...... است.

پاسخ : انفاق

ـبا توجه به سخن پیامبر صلی الله علیه وآله ،اگر گرسنه یا برهنه ای درمیان مردم پیدا شد ،دلیل آن چه می تواند باشد؟

پاسخ : به این دلیل است که ثروتمندان حقوق واجب اموال خود را به نیازمندان پرداخت نکرده اند.

ـ خداوند در قرآن کریم چگونه انسان ها را به انفاق تشویق نموده است؟

پاسخ : پاداششان نزد خداوند است و نه ترسی دارند و نه غمگین می شوند.

ـ انفاق مال آن قدر نزد خداوند ارزشمند است که آن را یکی از ............... می داند.

پاسخ : نشانه های مؤمن بودن

ـ خداوند حکمت انفاق را ............... میان فقرا و جلوگیری از انحصار آن در دست ........... بیان کرده است.

پاسخ : توزیع ثروت - ثروتمندان

ـ  پرداخت زکات موجب .................. از نابودی و پربرکت شدن آن ........... می شود.

پاسخ : مصونیت مال

  ـ  اگر زکات اموال داده نشود ،خداوند............. را از صاحبان آنها باز می دارد.

پاسخ : نعمت هایش

ـ  منظور از زکات فطره چیست؟

پاسخ : کسی که در غروب شب عید فطر ،بالغ و عاقل و هشیار باشد و فقیر نباشد ،باید برای خود و کسانی را که هزینه زندگی آنان را می دهد ، به ازای هر نفر سه کیلو گندم یا جو  یا برنج و یا هر غذایی که در طول ماه مبارک رمضان بیشتر از آن استفاده کرده است را به مستحق بدهد و اگر پول آنها را هم بدهد کافی است.

ـ  پرداخت خُمس که یکی از راه های تأمین نیازهای جامعه است به چه کسی واجب می شود؟

پاسخ : هر مسلمانی که از طریق کار ،درآمدی کسب می کند پس از صرف هزینه های زندگی خود و خانواده، باید یک پنجم آنچه را که باقی مانده است به عنوان خمس بپردازد.

ـ  منظور از «سال مالی » در خُمس چیست؟

پاسخ : - به اولین روزی که فرد در آن درآمدی کسب می کند تا انتهای سال مالی آن .

ـ  آیا با پولی که خُمس آن پرداخت نشده است ،می توان خرید و فروش کرد؟مثالی بیاورید .

پاسخ : خیر به عنوان مثال اگر با آن پول ،خانه ای خریداری شود ،نماز خواندن در آن خانه باطل است.

ـ به آذوقه هایی مانند برنج ،روغن و هرخوراکی دیگری که از ................. برای مصرف در خانه خریده شده است و در پایان سال مالی باقی مانده است ، ........... تعلق می گیرد.

پاسخ : درآمد سال - خمس

ـ زیورآلات خانم ها ، اگربیش از .................... رایج آنها باشد و حالت ................. داشته باشد ، باید خُمس بخش زیادی آن، پرداخته شود.

پاسخ : مقدار مصرفی  - پس انداز

ـ  قرض دادن تا آن اندازه ارزشمند است که در دین اسلام  برای صدقه دادن ................. و برای ............... هجده ثواب قرار داده شده است.

پاسخ : ده ثواب - قرض دادن

ـ  وقف به چه معناست؟

پاسخ : کسی که صدقه می گیرد به فکر بازگرداندن آن نیست اما فرد قرض گیرنده باید کار کند تا مبلغ قرض را برگرداند.

ـ  با توجه به سخن رسول خدا صلی الله علیه وآله ،ثواب کدام اعمال بعد از مرگ مؤمن از دنیا برایش فرستاده می شود؟

پاسخ : صدقه جاریه ، علمی که از خود به یادگار گذاشته است و فرزند صالحی که برایش دعا می کند.

ـروش پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و امیرالمؤمنین در قبال وقف چگونه بوده است؟

پاسخ : پیامبر اکرم بارها اموالی را برای استفاده مسلمانان وقف می کردند . امیرالمؤمنین علیه السلام نیز بارها نخلستان ها و باغ های فراوانی ایجاد و چاه های آب زیادی حفر کرده و برای استفاده یتیمان و در راه ماندگان وقف می کردند. 

ـ چهار مورد از اموری که وقف درآن صورت می گیرد ، را نام ببرید.

پاسخ : 1)ساختن کاروانسراهایی در مسیر راه های زیارتی یا تجاری برای استراحت کاروان ها

2) وقف آب انبار برای مردم

3) ساختن خانه هایی برای یتیمان و بی سرپرستان

4) ساختن بیمارستان های عمومی رایگان  برای فقرا. 

- دین اسلام چگونه دینی است ؟
پاسخ:  آخرین و کاملترین برنامه ای است برای نجات بشر از تمام گرفتاری ها و رستگاری در دنیا و آخرت

- در دین اسلام  به مردم توصیه شده است که ……………
پاسخ:  بخشی از اموال خود را در راه خدا انفاق کنند.

- پیامبر در مورد بخشش اموال(انفاق) چه می فرماید ؟
پاسخ:  خداوند به اندازه ی نیازمندیهای مردم  فقیر در اموال ثروتمندان حقی قرار  داده است ،اگر بپردازند نیازمندی های عمومی مردم برطرف می شود . اگر گرسنه یا برهنه ایی در میان مردم پیدا شود ، به این دلیل است که ثروتمندان «حقوق واجب»اموال خود را نپرداخته اند .

- انفاق را تعریف کنید و  سه مورد از فواید آن را بیان کنید؟
پاسخ:  اعطای بخشی از اموال به نیازمندان انفاق می باشد .از فواید انفاق : از بین رفتن فاصله ی طبقاتی میان ثروتمند و فقیر – بخشی از گناهان و جرائم ناشی از فقر ریشه کن می شود – مردم نسبت به هم مهربانتر می شوند – احساس مسئولیت بیشتری بوجود می آید – آرامش و امنیت در جامعه حاکم می شود .

- ترجمه ی آیه ی « الَّذینَ یُنفِقونَ اَموالَهُم بِاللَّیلِ وَ النَّهارِ سِرّاً وَ عَلانِیَهً فَلَهُم اَجرُهُم عِندَ رَبِّهِم وَ لا خَوفٌ عَلَیهِم وَ لا هُم یَحزَنونَ » چیست ؟
پاسخ:  کسانی که اموال خود را انفاق می کنند در شب و روز ، به صورت پنهانی و آشکارا ، پاداششان نزد پروردگارشان است و نه ترسی دارند و نه غمگین می شوند .

- انفاق مال آن قدر نزد خدا ارزشمند است که  آن  را یکی از نشانه های ………. می داند.
پاسخ:  ایمان

- حکمت انفاق  چیست ؟
پاسخ:  توزیع ثروت میان فقرا و جلوگیری از انحصار آن در دست ثروتمندان

- در روایات آمده است که هنگام ظهور امام زمان عقلها به نهایت رشد و کمال می رسد و در جامعه فقیری یافت نمی شود .به نظر شما میان این دو ( پیدا نشدن فقیر و کامل شدن عقل ) چه ارتباطی وجود دارد ؟
پاسخ:  با کامل شدن عقل ، انسانها درک درستی از روابط انسانی پیدا کرده و از هیچ کمکی به یکدیگر دریغ نمی کنند .

- انواع انفاق را نام ببرید ؟
پاسخ:  -واجب
– مستحب

- انفاق های واجب  و مستحب کدامند ؟
پاسخ:  -واجب ( زکات – خمس)
– مستحب (قرض – وقف)

- زکات به چه معناست ؟
پاسخ:  به معنای پاک شدن از دلبستگی ها و آلودگی هاست و به نوعی از انفاق گفته می شود که به برخی از دارایی های انسانها تعلّق می گیرد .

- اثرات پرداخت زکات را بیان کنید .
پاسخ:  موجب مصونیت  مال از نابودی و پربرکت شدن آن می شود .

- زکات فطریه چیست ؟
پاسخ:  زکات فطره زیر مجمو عه ی زکات است  کسی که هنگام  غروب شب عید فطر بالغ و عاقل و هوشیار باشد و فقیر هم نباشد ، باید برای خود  و کسانی که  او هزینه زندگی آنان را می دهد ، به ازای  هر نفرسه کیلو گرم گندم یا جو یا برنج  و یا هر غذایی که بیشتر استفاده کرده است ، به مستحق بدهد و یا معادل پول آن را بپردازد

- خمس چیست؟
پاسخ:  هر مسلمانی که از طریق کار ، درآمدی کسب می کند ، پس از صرف هزینه های سالانه ی زندگی خود و خانواده ، باید یک پنجم آنچه را که باقی مانده است ، به عنوان خمس بپردازد .

- با پولی که خمس آن پرداخت نشده اگر خانه ایی خریداری شود نماز در آن …………….. است .
پاسخ:  باطل

- انفاقهای مستحب کدامند؟
پاسخ:  -قرض الحسنه– وقف

- ارزش قرض دادن در دین اسلام چیست ؟
پاسخ:  دردین اسلام برای صدقه ده ثواب و برای قرض دادن هجده ثواب قرار داده شده است

- قرض دادن نوعی انفاق …………….. است .
پاسخ:  انفاق مستحب

- قرض دادن به افراد نیازمند موجب حفظ ……… می شود .
پاسخ:  آبروی آنها

- انفاق در قالب قرض ………………. به دنبال دارد .
پاسخ:  فعالیت و کسب و کار

- پیامبر اکرم در مورد ارزش قرض دادن  چه می فرماید ؟
پاسخ:  مسلمانی که به برادر مسلمان خود قرض دهد ، در برابر هر درهمی که قرض داده ، هم وزن کوه اُحُد ، حسنات خواهد داشت  و اگر برای دریافت آن مدارا به خرج دهد ، از پل صراط همچون برق جهنده بدون حساب و عذاب خواهد گذشت.

- از نظرپیامبر اکرم  سه عمل مؤمن با مرگ قطع نمی شود . آن سه عمل چیست ؟
پاسخ:  -صدقه ی جاریه
– علمی که به یادگار گذاشته
– فرزند صالحی که برایش دعا می کند.

- علی (ع) چگونه وقف می کردند ؟
پاسخ:  نخلستان و باغهای فراوان  ایجاد و چاه های آب زیادی حفر می کرد و بلافاصله آنها را برای استفاده  مردم یا گروهی از آنان  همانند یتیمان  یا درراه ماندگان وقف می کردند

 – اثرات رواج وقف در جامعه چیست ؟
پاسخ:  منفعت رساندن به تمام مردم مستحق  و همچنین انجام اموری که به نفع عموم مردم باشد ، توسط خود مردم انجام می گیرد و تمام کارها بر دوش دولت نمی افتد .

فعالیت کلاسی صفحه 119 پیام آسمانی نهم

به نظر شما علت این اختلاف چیست؟ چرا این وضع در جهان به وجود آمده است؟
پاسخ:  جمع شدن ثروت‌های جهان در دست عده‌ای کم (به طوری که بر اساس آمار 80 درصد دارایی جهان در دست 20 درصد از جمعیت است) و بی‌عدالتی و نقص‌های موجود در قوانین اقتصادی

فعالیت کلاسی صفحه 121 کتاب پیام آسمانی نهم

در روایت‌هایی که زمان ظهور امام زمان (ع) را وصف کرده‌اند، آمده است:
در آن دوران، عقل انسان‌ها به نهایت رشد و کمال خود می‌رسد و از سوی دیگر در جامعه فقیری پیدا نمی‌شود. به نظر شما میان این دو (پیدا نشدن فقیر در جامعه و کامل شدن عقل) چه ارتباطی وجود دارد؟
پاسخ: انباشه کردن و استفاده نکردن از ثروت هیچ ارزشی ندارد. هر کسی که عاقل باشد و فکر کند می فهمد که ثروت زمانی ارزش دارد و به درد میخورد که در گردش باشد و از آن بتوان استفاده کرد نتیجه این فکر و تفکر از بین رفتن فقر و تنگدستی از میان مردم است.

امام رضا علیه السلام فرمود: ثروت، انباشته نمی گردد مگر با یکی از پنج خصلت: بخیل بودن، آرزوی طول و دراز داشتن، حریص بر دنیا بودن، قطع صله رحم کردن، آخرت را فدای دنیا کردن.

ثروت ارزش دارد اما زمانی که همه از آن بتوانند استفاده کنند که با این کار و با این تفکر می توان فقر و بی پولی را پاک کرد.

فعالیت کلاسی صفحه 122 

به آمار تقریبی تولید سالانه چهار محصول مهم کشاورزی در ایران، توجه کنید:
۱- سیزده میلیارد کیلوگرم گندم
۲- سه میلیارد کیلوگرم جو
۳- یک میلیارد کیلوگرم خرما
۴- سیصد میلیون کیلوگرم کشمش
به نظر شما اگر فقط زکات این محصولات (که تقریباً حدود هزار میلیارد تومان است)، پرداخت شود، چه تغییرات مثبتی در جامعه ایجاد می‌شود؟
پاسخ:  با توجه به اینکه محل هزینه کرد زکات امور عام المنفعه و کمک به مستحقان است، فاصله طبقات فقیر و ثروتمند کم‌تر شده و بسیاری از مشکلات ناشی از فقر و نیازمندی که در مردم جهان است کم شده و یا از بین می‌رود و بر اثر آن کفر و بی‌دینی از جامعه رخت بر بسته و گرسنگی، بیماری‌ ها، فساد و تبهکاری و… کاهش پیدا خواهد کرد.